{"id":1543,"date":"2026-02-24T08:36:27","date_gmt":"2026-02-24T08:36:27","guid":{"rendered":"https:\/\/shatranj.art\/?page_id=1543"},"modified":"2026-02-24T08:53:53","modified_gmt":"2026-02-24T08:53:53","slug":"41-kartela","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/exhibit\/41-kartela\/","title":{"rendered":"poster-41"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"1543\" class=\"elementor elementor-1543\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7a8daa7 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7a8daa7\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26be55b e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"26be55b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3278af1 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"3278af1\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1280\" height=\"960\" src=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK.jpg\" class=\"attachment-full size-full wp-image-1545\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK.jpg 1280w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK-300x225.jpg 300w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK-768x576.jpg 768w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Sahi_Cannon_at_Fort_Nelson_UK-16x12.jpg 16w\" sizes=\"(max-width: 1280px) 100vw, 1280px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6723efb elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6723efb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3><b>\u015eAH\u00ce hitzaren jatorria eta xakearen eboluzioarekiko duen lotura\u00a0<\/b><\/h3><p>SHAH (\u015eAH) xakean erabiltzen den terminoa da hainbat eslaviar hizkuntzatan. Alemanezko \u201cschach\u201d, frantsesezko \u201c\u00e9checs\u201d eta ingelesezko \u201cchess\u201d hitzak guztiak \u201c\u015fah\u201d hitzetik fonetikoki eratorriak dira. \u201c\u015eAH\u00ce\u201d adjektibo gisa erabiltzen denean, erregeari dagokiona edo \u015fahari berezkoa dena esan nahi du. Halaber, testu literarioetan indartsu eta dotore esan nahi du.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>\u015eAH\u00ce kanoia, hungariar ingeniari Orbanek diseinatua, 1453ko setioan, Fatih Sultan Mehmedek gidatutakoan, Konstantinoplaren horma eta dorre erraldoiak apurtzeko papera funtsezkoa izan zuen, setio-gerran aldaketa iraultzaile baten sinbolo izanik.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>Istanbulgo konkistatik hiru mende igaro ondoren, 1807ko Dardanelako operazioan, beste mendeetako \u015eAH\u00ce kanoi bat jaurti zioten britainiar itsasontziei, eta galera handiak eragin zituen. Otomandar sultan Abd\u00fclazizek kanoi hau oparitu zion Erregina Viktoriari 1866an. Goiko \u015eAH\u00ce kanoiaren argazkia Erresuma Batuko Fort Nelsondik dator.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>\u015eAH\u00ce izenak damako piezaren eboluzioa sinbolizatzen du hizkuntza desberdinetan: gerra-gurdi batetik dorre batera, kanoi batetik itsasontzi batera, damaren eboluzioa islatuz.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>\u015eAH\u00ce xake-multzoa Tamer Karatekin-ek diseinatu zuen, Massachusetts Institute of Technology-ko xake-taldeko lehen taulako jokalari ohi eta xake-irakasle esperientziadun batek. Dotoreki irudikatzen du xakearen historia eta bilakaera, eta hezkuntzarako nahiz txapelketetarako prestatua dago. Kultural eta espiritualki inklusiboa izateko diseinatu da. Ekoizpena Massachusetts Cultural Council-eko diru-laguntzek eta Europako Batasunaren Erasmus+ Gazte Programak babestu zuten.<\/p><p>\u00a0<\/p><p>Ikasi gehiago \u015eAH\u00ce diseinuaren istorioari buruz hemen:\u00a0 \u00a0<a href=\"http:\/\/www.shahimasterset.com\/\">www.shahimasterset.com<\/a><\/p><p>Gainera, gure proiektu erlazionatuak ere ikusi:<br \/>Xakean oinarritutako adimen artifizialeko kurikuluma: <a href=\"http:\/\/www.shatranj.ai\/\">shatranj.ai<\/a><\/p><p>Joko mental historikoen erakusketa: <a href=\"https:\/\/shatranj.art\/eu\/\">xadrez-artea<\/a><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7946825 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"7946825\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"559\" height=\"397\" src=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/shahi-engish-brochure-A6-page1.png\" class=\"attachment-full size-full wp-image-1548\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/shahi-engish-brochure-A6-page1.png 559w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/shahi-engish-brochure-A6-page1-300x213.png 300w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/shahi-engish-brochure-A6-page1-18x12.png 18w\" sizes=\"(max-width: 559px) 100vw, 559px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The origins of the \u015eAH\u00ce\u00a0 word and its connection to the evolution of chess\u00a0 SHAH (\u015eAH) is a term used in many Slavic languages for chess. The German word &#8220;schach,&#8221; French &#8220;\u00e9checs,&#8221; and English &#8220;chess&#8221; are all phonetically derived from the word &#8220;shah.&#8221; The term &#8220;\u015eAH\u00ce&#8221; as an adjective means royal or specific to the [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":743,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1543","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1543","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1543"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1543\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1557,"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1543\/revisions\/1557"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}