{"id":963,"date":"2026-02-22T15:16:26","date_gmt":"2026-02-22T15:16:26","guid":{"rendered":"https:\/\/shatranj.art\/?page_id=963"},"modified":"2026-02-23T11:10:10","modified_gmt":"2026-02-23T11:10:10","slug":"poster-17","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/exhibit\/poster-17\/","title":{"rendered":"poster 17"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"963\" class=\"elementor elementor-963\" data-elementor-post-type=\"page\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-73ca0e2 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"73ca0e2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4151d56 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"4151d56\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3b5a1d2 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"3b5a1d2\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"378\" src=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-1024x484.jpg\" class=\"attachment-large size-large wp-image-948\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-1024x484.jpg 1024w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-300x142.jpg 300w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-768x363.jpg 768w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-1536x726.jpg 1536w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1-2048x968.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4e7af25 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4e7af25\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2><b>De riddertocht<\/b><\/h2><p><b>Historische diepgang:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> De Knight's Tour is een wiskundige reeks waarin een paard elk veld op een schaakbord precies \u00e9\u00e9n keer bezoekt. Het is zowel een strategische uitdaging als een klassiek probleem in de recreatieve wiskunde.<\/span><\/p><p>\u00a0<\/p><p><b>Oorsprong:<\/b><\/p><p>Dit probleem is verre van een moderne ontdekking. De vroegst bekende oplossingen dateren uit de 9e eeuw, van meesters uit Bagdad zoals Al-Adli en As-Suli. In de 9e-eeuwse Indiase literatuur demonstreerde de Kasjmirse dichter Rudrata deze wiskundige esthetiek in zijn werk Kavyalankara, waarin hij een gedicht schreef dat de volgorde van de tocht van een ridder volgde.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><b>Westerse literatuur:<\/b><\/p><p>In de 13e eeuw zette koning Alfonso X van Castili\u00eb complexe manoeuvres gebaseerd op de beweging van de ridder in zijn beroemde Libro de los Juegos (Spelboek). De moderne wiskundige basis van het probleem werd echter in 1759 gelegd door Leonhard Euler, wiens analyse nu wordt erkend als een van de hoekstenen van de grafiektheorie.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><b>Kenmerken:<\/b><\/p><p><b>Gesloten rondleiding:<\/b> Als het paard eindigt op een veld dat precies \u00e9\u00e9n ridderzet verwijderd is van het startveld, kan het onmiddellijk opnieuw beginnen met de ronde.<\/p><p>\u00a0<\/p><p><b>Open Tour:<\/b><\/p><p><span style=\"font-weight: 400;\">Als het paard elk veld bezoekt maar eindigt op een veld vanwaar het niet in \u00e9\u00e9n zet het beginpunt kan bereiken.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-14fac00 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"14fac00\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"342\" src=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1024x438.jpg\" class=\"attachment-large size-large wp-image-950\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1024x438.jpg 1024w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-300x128.jpg 300w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-768x328.jpg 768w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-1536x657.jpg 1536w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2048x875.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1e25ada elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1e25ada\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2><b>Het 8-koninginnen probleem: Dijkstra en de geboorte van gestructureerd programmeren<\/b><\/h2><p>Dit probleem, dat in 1848 door Max Bezzel werd gesteld en de aandacht trok van genie\u00ebn als Carl Friedrich Gauss, werd in de jaren 1970 door een van de vaders van de moderne computerwetenschap, Edsger W. Dijkstra, omgezet in een \u201cprogrammeermanifest\u201d.<\/p><h3><b>Het verband tussen Dijkstra en DFS<\/b><\/h3><p><span style=\"font-weight: 400;\">In zijn baanbrekende werk, <\/span><i><span style=\"font-weight: 400;\">Opmerkingen over gestructureerd programmeren<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400;\"> (1972) gebruikte Dijkstra het 8 Queens Probleem om aan te tonen hoe een algoritme systematisch kan worden opgebouwd door middel van een proces dat hij \u201cstapsgewijze verfijning\u201d noemde.\u201d<\/span><\/p><ul><li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\">DFS en Backtracking: Dijkstra definieerde de methode van het plaatsen van een koningin in een rij en afdalen naar de volgende (Depth-First Search - DFS) en terugkeren naar de vorige stap om een andere mogelijkheid te proberen als je op een dood spoor zit (Backtracking) als het zuiverste voorbeeld van gestructureerd programmeren.<\/li><\/ul><p><b>De kracht van terugkrabbelen:<\/b><\/p><p>Volgens Dijkstra is deze aanpak de eerste belangrijke mijlpaal in het verfijnen van het \u201ctrial-and-error\u201d proces tot een foutloze logische volgorde die een co<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3aa137e elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"3aa137e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"588\" src=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-1024x752.jpg\" class=\"attachment-large size-large wp-image-949\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-1024x752.jpg 1024w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-300x220.jpg 300w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-768x564.jpg 768w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-1536x1128.jpg 1536w, https:\/\/shatranj.art\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/15-2-2048x1504.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-be7cb02 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"be7cb02\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3><b>Het tarwe- en schaakbordprobleem: exponenti\u00eble groei<\/b><\/h3><p><b>Legende en oorsprong:<\/b><\/p><p>Het verhaal gaat dat toen de uitvinder van het schaakspel, Sissa bin Dahir, het spel aan de koning van India presenteerde, de koning hem vroeg welke beloning hij wilde. Sissa deed een ogenschijnlijk bescheiden verzoek: \u201cIk wil \u00e9\u00e9n graankorrel voor het eerste vierkant van het schaakbord, twee voor het tweede, vier voor het derde, en voor elk volgend vierkant, twee keer de hoeveelheid van het vorige.\u201d De koning wees dit verzoek in eerste instantie af omdat hij dacht dat het slechts \u201ceen handvol tarwe\u201d was; toen het rekenwerk begon, werd het echter duidelijk dat noch de schatkist noch de hele tarwevoorraad van de wereld voldoende zou zijn om aan deze vraag te voldoen.<\/p><p><b>Historisch verslag: Ibn Khallikan (1256)<\/b><\/p><p>De eerste bekende schriftelijke vermelding van dit beroemde verhaal werd in 1256 gedocumenteerd door de beroemde biograaf en historicus Ibn Khallikan. Ibn Khallikan verwerkte deze gebeurtenis niet alleen als een verhaal, maar ook als bewijs van hoe wiskunde de grenzen van de verbeelding verlegt.<\/p><p><b>Wiskundige realiteit:<\/b><\/p><p><span style=\"font-weight: 400;\">Dit verzoek voor de 64 vakjes op het schaakbord is het zuiverste voorbeeld van geometrische progressie (exponenti\u00eble groei). Het bedrag op elk veld wordt berekend met de formule <strong>2<sup>n-1<\/sup><\/strong> . De vergelijking voor de totale hoeveelheid tarwe is als volgt:<\/span><\/p><p>\u00a0<\/p><div class=\"wheat-formula-box\"><div class=\"wheat-formula\" aria-label=\"S is gelijk aan de som van i is gelijk aan 0 tot 63 van 2 tot de i, is gelijk aan 2 tot de 64 min 1\"><div class=\"formula-wrap\"><span class=\"formula\">S =<\/span><p><span class=\"sigma-block\" aria-label=\"som van i is gelijk aan 0 tot 63\"><br \/><span class=\"sigma-top\">63<\/span><br \/><span class=\"sigma\">\u2211<\/span><br \/><span class=\"sigma-bottom\"><i>i<\/i>=0<\/span><br \/><\/span><\/p><p><span class=\"formula\">2<sup><i>i<\/i><\/sup> = 2<sup>64<\/sup> - 1<\/span><\/p><\/div><p>Het enorme getal dat deze berekening oplevert is:<\/p><p><b>18,446,744,073,709,551,615<\/b><\/p><p><b>Waarom is het zo belangrijk?<\/b><\/p><ul><li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Schaal van groei:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Dit aantal komt overeen met ongeveer 2000 keer de huidige totale jaarlijkse tarweproductie van de wereld.\u00a0<\/span><\/li><\/ul><p><b>Strategische les:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Dit probleem is een oude wijze les die leiders en strategen leert hoe kleine veranderingen (\u201cverdubbeling\u201d) in de loop van de tijd kunnen veranderen in onbeheersbare krachten.<\/span><\/p><\/div><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The Knight&#8217;s Tour Historical Depth: The Knight&#8217;s Tour is a mathematical sequence in which a knight visits every single square on a chessboard exactly once. It is both a strategic challenge and a classic problem in recreational mathematics. \u00a0 Origins: This problem is far from a modern discovery. The earliest known solutions date back to [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":743,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-963","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/963","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=963"}],"version-history":[{"count":22,"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/963\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1443,"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/963\/revisions\/1443"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shatranj.art\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=963"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}