ŞAHÎ kelimesinin kökenleri ve satrancın evrimiyle bağlantısı 

ŞAH (ŞAH) birçok Slav dilinde satranç için kullanılan bir terimdir. Almanca “schach”, Fransızca “échecs” ve İngilizce “chess” kelimelerinin hepsi fonetik olarak “shah” kelimesinden türetilmiştir. Bir sıfat olarak “ŞAHΔ terimi kraliyet veya şaha özgü anlamına gelir. Edebi metinlerde güçlü ve görkemli anlamında da kullanılır.

 

Macar mühendis Orban tarafından tasarlanan ŞAHÎ topu, Fatih Sultan Mehmed'in yönettiği 1453 kuşatması sırasında Konstantinopolis'in devasa sur ve kulelerinin aşılmasında önemli bir rol oynamış ve kuşatma savaşında devrim niteliğinde bir değişimi simgelemiştir.

 

İstanbul'un fethinden üç asır sonra, 1807'deki Çanakkale harekâtı sırasında, İngiliz gemilerine bir başka asırlık ŞAHÎ topu atılmış ve önemli kayıplara neden olmuştur. Osmanlı Sultanı Abdülaziz bu topu 1866 yılında Kraliçe Victoria'ya hediye etmiştir. Yukarıdaki ŞAHÎ topu fotoğrafı İngiltere'deki Fort Nelson'dan.

 

ŞAHÎ ismi, kale taşının farklı dillerde savaş arabasından kuleye, toptan gemiye evrimini sembolize eder ve satrancın evrimini yansıtır.

 

ŞAHÎ satranç takımı, Massachusetts Institute of Technology satranç takımının eski birinci oyuncusu ve deneyimli bir satranç eğitmeni olan Tamer Karatekin tarafından tasarlanmıştır. Satrancın tarihini ve evrimini zarif bir şekilde temsil eder ve hem eğitim hem de turnuva kullanımı için hazırlanmıştır. Kültürel ve manevi açıdan kapsayıcı olacak şekilde tasarlanmıştır. Prodüksiyon Massachusetts Kültür Konseyi ve Avrupa Birliği Erasmus+ Gençlik programından sağlanan hibelerle desteklenmiştir.

 

ŞAHÎ tasarım hikayesi hakkında daha fazla bilgi için:   www.shahimasterset.com

Ayrıca, ilgili projelerimize de göz atın:
Satranç tabanlı yapay zeka müfredatı: shatranj.ai

Tarihi akıl oyunları sergisi: shatranj.art