مقالهٔ بنجامین فرانکلین در سال ۱۷۸۶ با عنوان “اخلاق شطرنج”، این بازی را بهعنوان ابزاری حیاتی برای رشد فردی و فضیلت فکری بازتعریف کرد. فرانکلین معتقد بود که شطرنج بیش از یک سرگرمی است؛ بلکه تمرینی در دوراندیشی، احتیاط و هوشیاری بود—صفتهایی که او آنها را برای موفقیت در زندگی خصوصی و دیپلماسی عمومی ضروری میدانست. در طول دوران روشنگری، فرانکلین به کافههای شطرنج مشهوری مانند کافه دو لا رجانس در پاریس رفتوآمد میکرد. این فضاها بهعنوان نخستین شبکههای اجتماعی آن دوران عمل میکردند، جایی که بازی مباحثهای سخت و تبادل ایدههای انقلابی را تسهیل میکرد و دنیای علم، سیاست و فلسفه را به هم پیوند میداد.
شیفتگی فرانکلین به مرزهای فکری این بازی، او را به رویارویی تاریخی با تورک مکانیکی، مشهورترین اتومات شطرنجباز جهان، کشاند. در جریان مسابقهای در سال ۱۷۸۳ در پاریس، فرانکلین مهارتهای خود را در برابر این دستگاه آزمود که نماد وسواس عصر روشنگری نسبت به عقل مکانیکی بود. در نهایت، تورک به ایالات متحده سفر کرد و خانهٔ نهایی خود را در موزهٔ پیل (و بعدها موزهٔ چینیها) در فیلادلفیا یافت. این دستگاه برای دههها یکی از ارکان اصلی فرهنگ علمی پنسیلوانیا بود تا اینکه در آتشسوزی سال ۱۸۵۴ از بین رفت. این میراث نبوغ انسانی و هوش ماشینی همچنان یک داستان بنیادی برای نمایشگاههایی است که به بررسی تلاقی تاریخ، بازیها و تکامل هوش میپردازند.
این عکس، بنجامین فرانکلین را در حال بازی شطرنج نشان میدهد. اثر ادوارد هریسون، ۱۸۶۷
